Iranian Bar Associations

كانون وكلاي دادگستري مركز (صفحه۱)
فهرست اصلي
فهرست:

  * كانون وكلاي دادگستري مركز
۹۰ سال سابقه - ۵۰ سال استقلال ( بررسي اجمالي كانون مركز )  * نگاهي به تاريخ
  * كانون وكلاء . . . . امروز
  * تشكيلات كانون وكلاء
  * نوآوري ها
  * رابطه با قوه قضائيه
  * نگاهي به اينده
-------------------------------------------------------------

۹۰ سال سابقه - ۵۰ سال استقلال ( بررسي اجمالي كانون مركز )  * نگاهي به تاريخ

گفته شده است كه سابقه و تاريخ حرفه وكالت ، معادل قدمت تاريخ بشر است و قدمت تاريخ وكالت در امور مدني ( Civil ) در حقوق اسلام به قريب ۱۴۰۰ سال مي رسد .

به اين ترتيب تاريخ نود ساله وكالت دعاوي در ايران را نمي توان سابقه اي طولاني وكهن تلقي كرد .
اما چيزي كه با قاطعيت مي توان گفت اين است كه ظهور حقوق جديد در ايران با بروز ” وكالت دعاوي “ به عنوان يك پديده جدي و شناخته شده در جامعه توام بوده است .

بيش از انقلاب مشروطيت ( ۱۳۲۴ قمري ) كه دعاوي به وسيله روحانيون و علماء دين حل و فصل مي شد كساني بدون مقيد بودن به ضوابط و تشريفات و قوانين خاص ، به دفاع از حقوق افراد نزد دادگاههاي شرعي اشتغال داشتند .

در ۱۲۸۷ قمري اولين ” كميسيون تنقيح قوانين “ كه كارش تدوين قوانين جديد و روز امد از طريق ترجمه قوانين خارجي بود در ايران تشكيل شد .

اين كميسيون در شوال ۱۳۳۲ قمري اولين فرمان راجع به وكلاء را صادر كرد كه به موجب ان وكلاء موظف شدند در امتحاني شركت كرده و گواهينامه بگيرند .
بررسي تاريخ وكالت در ايران نشان مي دهد كه سير تحول قوانين و مقررات مربوط به اين حرفه از وابستگي كامل به وزارت دادگستري به جانب استقلال بوده است .

اين استقلال در ۱۳۳۱ در زمان نخست وزيري دكتر محمد مصدق با امضاء لايحه استقلال كانون وكلاء از جانب نامبرده تقريبا” كامل شد .

اين لايحه را بعدا” پارلمان نيز تاييد كرد . استقلال كانون وكلاء بعد از پيروزي انقلاب اسلامي به مدت قريب به هيجده سال به حالت تعليق درامد و از طرف دولت براي كانون سرپرست تعيين شد .
در سال ۱۳۷۶ با تصويب قانون جديدي بار ديگر هيات مديره كانون وكلاء انتخاب و دوران ديگري از فعاليت مستقل ان اغاز شد .

امروز در ايران دوازده كانون مستقل وكلاء وجود دارد كه تعدادي قريب به دوازده هزار نفر وكيل و كار اموز وابسته ان هستند .
كانون هاي وكلاي مركز ، اذربايجان شرقي و اردبيل ، فارس و بوشهر و كهكيلويه وبويراحمد ، خراسان ، اصفهان ، اذربايجان غربي و كردستان ، گيلان ، مازندران و گلستان ، قزوين و زنجان ، كرمانشاه و ايلام ، خوزستان و لرستان و بالاخره كانون همدان .

مشكلي كه اينك كانونهاي مستقل وكلاء با ان مواجه هستند ، تصويب قانوني است كه به قوه قضائيه اجازه مي دهد راسا” نوعي پروانه وكالت صادر كند . كانونهاي وكلاء بر اين اعتقاد هستند كه صدور پروانه از جانب قوه قضائيه و اينكه چنين پروانه هايي را همه ساله خود اين قوه بايد تمديد كند ، ازادي عمل را از وكيل سلب مي كند . و اصولا” كانونهاي وكلاء با اين پديده كه افراد مامور تعقيب و صدور حكم و كساني كه دفاع از متهمان را برعهده دارند ، هر دو وابسته يك مراجع – يعني قوه قضائيه باشند – مخالف هستند و ان را معارض ” حق دفاع “ مردم كه در اصل ۳۵ قانون اساسي ايران تضمين شده است ، مي دانند . اين بحث ادامه دارد .

بالا
فهرست اصلي

  * كانون وكلاء . . . . امروز

وكلاي دادگستري هيات مديره كانون را با راي مستقيم خود انتخاب مي كنند و هيات مديره رئيس كانون را بر مي گزيند .
هزينه هاي كانون وكلا را وكلاي دادگستري مي پردازند و اين كانون هيچ كمكي از دولت دريافت نمي كند .
وروديه اين حرفه از طريق قبولي در ازمون ممكن است وقبول شدگان يك دوره كاراموزي هيجده ماهه را تحت نظر كانون و وكيل سرپرست مي گذرانند و در نهايت در امتحاني كه يكي از دشوارترين امتحانات ايران است شركت مي كنند .
در دوره كاراموزي نوشتن يك رساله و شركت در جلسات سخنراني و حضور در دادگاهها الزامي است .

بالا
فهرست اصلي

  * تشكيلات كانون وكلاء

كانون وكلاي مركز از قسمت هاي مختلفي تشكيل شده است كه به طور خلاصه شرح داده مي شود .
هيات مديره كه ارگان تصميم گيرنده و اداره كننده كانون وكلاء است و از طرف وكلاء برگزيده مي شود و رئيس كانون را انتخاب مي كند .
دادستان ، دادسرا و دادگاههاي انتظامي كه وظيفه تعقيب و مجازات وكلاي متخلف را بر عهده دارند . مجازاتي كه تا حد ابطال پروانه وكالت هم پيش مي رود .
اداره معاضدت قضائي كه وظيفه اش عرضه مشورت مجاني به كليه مراجعان ( بدون توجه به وضعيت مالي انها ) و تعيين وكيل معاضدتي براي اشخاصي است كه عدم توانائي مالي انها احراز شود . ( در امور مدني )
كميسيون كاراموزي كه كارگزينش اوليه ، اموزش هيجده ماهه و بالاخره امتحان نهايي كاراموزان وكالت را تحت نظر دارد .
كميسيون روابط بين الملل
كميسيون روابط عمومي كه از ان دو كميته انفورماتيك و رفاه منشعب شده است .
كميسيون وكالتهاي تسخيري كه وظيفه اش معرفي وكيل تسخيري براي متهمان بي بضاعت است ( اداره معاضدت قضائي همين كار را به گونه اي در امور مدني انجام مي دهد ) .
كميسيون حمايت از وكلاء كه وقتي وكيلي به نوعي مورد اهانت يا حمله ناروا قرار مي گيرد براي حمايت از او اقدام مي كند .
كميسيون امور حقوقي كه به سوالات و اشكالات وكلا در مسائل حقوقي پاسخ ميدهد .
كميسيون استفتاات كه پاسخگوي سوالات و ابهامات هيات مديره است .
كميسيون تحقيق و بررسي وضعيت اخلاقي وسوابق كار اموزان و داوطلبان ورود به حرفه وكالت ( قضات سابق ، كارمندان داراي سابقه كار حقوقي و افسران قضائي ) را پيش از صدور پروانه بررسي مي كند .
كميسيون نظارت و ماده ۵۵ : نظارت بر عملكرد وكلا و كاراموزان پس از صدور پروانه وكالت و كاراموزي ومبارزه با متظاهرين به وكالت و واسطه ها و كساني كه بدون پروانه اقدام به دخالت در امر وكالت مي كنند با اين كميسيون است .
كميسيون انتشارات كه كار انتشار مجله كانون و نشريه خبري داخلي ان و كتب و نشريات مربوط به كانون را انجام مي دهد .
كميسيون وام : پس از چندين سال بحث و پي گيري بالاخره در سال ۱۳۵۶ قانون تشكيل صندوق حمايت وكلاء تصويب و ايين نامه اجرائي ان نيز چند سال پيش تنظيم شد و پس از سالها وكلاي دادگستري داراي نظام بيمه و بازنشستگي شدند ، كه هر چند كافي نيست اما مفيد است . اين صندوق كه كل ذخيره ان از طرف وكلاي دادگستري تامين شده و مي شود ، به وكلا براي تهيه و خريد دفتر يا در موارد فوري و ضروري وام مي دهد . كميسيون وام وظيفه تنظيم و مرتب كردن اين وام ها را بر عهده دارد .
كميسيون ترفيعات : بعضي موارد وكلايي به عنوان مجازات به تنزل درجه محكوم مي شوند و صلاحيت دخالت در برخي دادگاهها را از دست مي دهند . پس از چند سال اين افراد مي توانند تقاضاي اعاده به وضع سابق را بكنند . همچنين برخي از وكلاي نسل قديم كه پايه دو يا پايه سه هستند گاهي تقاضاي ارتقاء درجه خود را مي كنند . رسيدگي به وضع اينگونه افراد با كميسيون ترفيعات است .

بالا
فهرست اصلي

  * نوآوري ها

هيات مديره فعلي كانون مركز با توجه به تحولات اجتماعي و علمي و با در نظر گرفتن نيازهاي روز اقدام به تشكيل كلاسهاي اموزش زبان انگليسي ، اشنائي با كامپيوتر و اينترنت و كلاسهاي اموزش تخصصي حقوق در رشته هايي كه امروزه بيشتر مورد توجه و نياز است ، كرده كه با استقبال وكلا مواجه شده است .
همچنين هيات مديره سعي كرده علي رغم وجود اشكالات مالي و عملي مراودات بين المللي كانون را با مراجع مرتبط – نظير IBA و كانونهاي وكلاي ساير كشورها – توسعه دهد .

بالا
فهرست اصلي

  * رابطه با قوه قضائيه

هر چند كانون وكلا مستقل است اما از جهاتي با قوه قضائيه ارتباط نزديك دارد :
تعيين تعداد وكلاي لازم براي هر منطقه با كميسيوني است كه نمايندگان قوه قضائيه در ان اكثريت دارند .
تجديد نظر احكام صادره از دادگاههاي انتظامي وكلا با دادگاه عالي انتظامي قضات است . همچنين صلاحيت كانديداهاي عضويت در هيات مديره كانون را بايد اين دادگاه تاييد كند . اين دو مورد را بسياري از وكلا قابل قبول نمي دانند ولي به هر حال فعلا” حكم قانون اين است .
تغيير ايين نامه اجرائي لايحه استقلال كانون وكلا و قانون مصوب سال ۱۳۷۶ با قوه قضائيه است .
برخي مقامات قضائي حق تجديد نظر خواهي از اراء دادگاه انتظامي وكلا و نيز حق تقاضاي تعليق وكيل را دارند .
به هر حال ، مسلم اين است كه بين كانون وكلاء و قوه قضائيه حتما” بايد ارتباط سازنده و مبتني برحسن تفاوهم و به دور از سلطه جوئي وجود داشته باشد بدون اينكه اين رابطه استقلال كانون وكلا و وكلاي وابسته به ان را مخدوش كند .

بالا
فهرست اصلي

  * نگاهي به اينده

كانون وكلا اميدوار است در امر اموزش تخصصي و روزامد كردن اطلاعات اعضاي خود ، پيوستن به شبكه جهاني اطلاعات ، حضور در بازار بين المللي عرضه خدمات حقوقي ، ايجاد ارتباط با سازمانهاي وكلا در سراسر جهان و تعاطي فكر با ايشان و بالاخره اشاعه و اموزش فرهنگ وكالت در سطح ملي ، گامهاي بيشتر و سريع تري بردارد و در اين راه از كليه وكلاي جهان و كانونهايشان و موسسات بين المللي مربوط به وكلا انتظار كمك دارد .
بالا
فهرست اصلي